Mahaai

Mahaai

De naam Mahaai verwijst naar de eigenaresse dat in documenten uit 1793 werd omschreven als ”de vrij negerin Maay die een klein plantaadje bezit annex de grotere plantages Zeelandie en Groot Davelaar”. Samen met de nabijgelegen Vriendenwijk alias Bona Vista wordt dit later de bekende wijk Mahaai dat zo in trek was bij rijke joodse families die buiten de stad wilden wonen.

Vriendenwijck

Het voormalige plantaadje Bona Vista werd al sinds 1820 Ons Tuintji of Plantagie Vriendenwijck genoemd. De naam Bona Vista* was hier zeer toepasselijk omdat je vanaf het terras nog 17 andere landhuizen in de buurt kon zien. Door latere bebouwing en begroeiing zijn alleen nog Zeelandia, Girouette, Groot Davelaar en van Engelen nog zichtbaar.
Het plantagehuis heeft door haar U-vorm een ongebruikelijke constructie voor een landhuis en daardoor moeilijk in de tijd te bepalen. Het oudste gedeelte is waarschijnlijk van vóór 1850 evenals de U-vorm, maar de voorgevel dateert uit laat 19e eeuw. Door de bijgebouwen heeft het de uitstraling van een ‘echt plantagehuis’, maar Vriendenwijck is vooral een buitenverblijf geweest. Het werd in 1888 nog als zodanig gebruikt door de schipper van een schoener.

Eigendom van een mulattin
E. van Langenfeld schrijft dat Vriendenwijck een buitenhuis was met bescheiden veestapel van 90 schapen, 2 koeien, 5 geiten, 1 kalf, een ezel en 20 hoenderen en 3 kalkoenen. Er waren vaak alleen 2 mannelijke slaafgemaakten en de belangrijkste inkomsten verkreeg men uit verkoop van drinkwater dat per ezel in vaten naar stad werd gebracht.
De eigenaar van Vriendenwijck Casper Hensle herriep in 1848 zijn testament en liet de buitenplaats met bijbehoren, inclusief 3 slaafgemaakten, “wegens bewezen trouwe diensten aan de mulattin Maria Loenen”. De plantage bedroeg toen 4200 gulden.
Begin 20e eeuw is het huis opgekocht en gerestaureerd evenals de paardestal voor twee paarden uit de 19e eeuw en een 7 meter diepe regenbak.
Vriendenwijck / Bona Vista wordt bewoond door particulieren. Het ligt in Mahaai op de circa 10 meter hoge heuvel in de Djonoramarthaweg, vlak achter de Johan van Walbeeckschool.

Dinootje en Fransje
Djonoramartha (Djonora Martha oftewel Djonora Martis ) ligt ten noorden van Rooi Catootje en ten oosten van Francia, in de volksmond ook bekend als Dinootje, Noortje Berg, Dienoortje of Dienorchi. De naam dateert uit 17e en 18e eeuw en is waarschijnlijk van de eerste eigenaar van de grond.
Zowel Dienoortje als Francia* werden vroeger als bandietenwijken beschouwd, waar geen vreemdelingen werden toegelaten en die door de politie werden gemeden. Zowel Fransje als Dinootje zijn later ontruimd en hebben nu plaatsgemaakt voor sjieke villawijken.

*Bona Vista of Buena Vista ( = mooi uitzicht) is een naam dat in het verleden aan diverse plantages op Curaçao werd gegeven.

*Zie ook Francia

Foto’s landhuis Bona Vista te Mahaai in 2009 zijn van Anita de Moulin R.I.P.

Bronnen:
• Lagenfeld. E.: Antilliaans Dagblad, 17 july 2006: Landhuis Vriendenwijk
• Nooijen, N: de geschiedenis van plantage Koningsplein
• Brenneker, P. Sambumbu, diverse edities
• Huijgers, Dolf en Lucky Ezechiëls (1991), Landhuizen van Curaçao en Bonaire